Thời tiết se se lạnh, những cơn gió heo may về báo hiệu mùa thu đã gõ cửa, hoặc những đợt không khí lạnh đầu mùa tràn về. Đây chính là lúc những món ăn nóng hổi, giàu dinh dưỡng và ấm áp lên ngôi. Việc chọn lựa thực đơn cho những ngày trời mát không chỉ đơn thuần là giải quyết cơn đói mà còn là cách để chăm sóc sức khỏe, xua tan cái lạnh và giữ ấm cơ thể. Khi nhiệt độ xuống thấp, cơ thể cần nhiều năng lượng hơn để giữ ấm, vì vậy các món ăn giàu protein, chất béo lành mạnh và carbohydrate phức tạp là lựa chọn lý tưởng. Vậy trời mát nên nấu món gì? Hãy cùng khám phá những gợi ý ẩm thực tuyệt vời dưới đây để làm phong phú thêm bữa cơm gia đình.
Có thể bạn quan tâm: Cách Làm Sữa Mê Đê Từ Các Loại Hạt Dinh Dưỡng
Các nguyên tắc vàng khi nấu ăn ngày trời mát
Khi không khí bắt đầu se lạnh, việc thay đổi khẩu vị và cách chế biến món ăn là cần thiết. Thay vì các món thanh mát, giải nhiệt như mùa hè, chúng ta nên chuyển hướng sang những món có tính ấm, giúp bổ sung năng lượng và tăng cường hệ miễn dịch. Dưới đây là những nguyên tắc cơ bản bạn nên lưu ý khi quyết định “trời mát nên nấu món gì”.
Thứ nhất, ưu tiên các nguyên liệu có tính nhiệt. Các loại rau củ quả thuộc nhóm “ấm” như gừng, tỏi, hành, quế, hồi, nghệ, ớt là những gia vị không thể thiếu. Chúng không chỉ giúp món ăn dậy mùi mà còn có tác dụng lưu thông máu, làm ấm cơ thể từ bên trong. Chẳng hạn, một chút gừng trong món soup hoặc thịt kho sẽ giúp cân bằng âm dương trong cơ thể.
Thứ hai, lựa chọn nguồn protein chất lượng cao. Thịt đỏ (thịt bò, thịt cừu, thịt lợn đậm màu) và các loại cá béo (cá hồi, cá thu) rất phù hợp cho thời tiết này. Chúng cung cấp hàm lượng sắt và axit béo omega-3 dồi dào, giúp cơ thể sản sinh nhiệt lượng và chống lại cảm giác giá rét. Bên cạnh đó, các loại đậu, hạt và ngũ cốc nguyên hạt cũng là nguồn năng lượng chậm giải phóng tuyệt vời.
Thứ ba, kết hợp các loại củ chứa nhiều tinh bột. Khoai tây, khoai lang, cà rốt, bí đỏ, sắn… khi được ninh nhừ trong món soup hoặc hầm sẽ tạo ra độ sánh mịn, ấm nóng. Những thực phẩm này không chỉ ngon miệng mà còn rất giàu vitamin và khoáng chất, giúp tăng cường sức đề kháng trong thời điểm giao mùa.
Cuối cùng, đừng quên các món ăn từ sữa và trứng. Sữa nóng, phô mai, hoặc các món trứng chiên, trứng tráng với nhiều rau củ sẽ là bữa sáng lý tưởng để khởi động ngày mới. Việc bổ sung chất béo lành mạnh từ bơ, dầu olive hay dầu dừa cũng giúp cơ thể giữ ấm tốt hơn.
Khám phá thế giới ấm áp của các món Soup và Canh
Khi trời mát, một bát soup nóng hổi, thơm lừng luôn là sự lựa chọn hàng đầu. Soup không chỉ dễ tiêu hóa mà còn chứa đựng nhiều dưỡng chất từ rau củ và thịt. Dưới đây là những món soup bạn có thể tham khảo để trả lời cho câu hỏi trời mát nên nấu món gì.
Soup gà nấm kem béo thơm
Món soup gà nấm kem là sự kết hợp hoàn hảo giữa vị ngọt tự nhiên của thịt gà, hương thơm nồng nàn của nấm và độ béo mịn từ kem tươi. Đây là một trong những món soup phổ biến nhất trong những ngày se lạnh ở cả phương Tây và phương Đông.
Để chế biến món này, bạn cần chuẩn bị thịt gà (có thể dùng đùi gà hoặc ức gà), nấm hương hoặc nấm mỡ, hành tây, tỏi, và một chút kem tươi hoặc sữa tươi không đường. Thịt gà sau khi luộc chín sẽ được xé nhỏ. Nấm và hành tây được xào sơ qua với bơ cho dậy mùi. Tiếp theo, bạn cho tất cả vào nồi nước dùng, ninh nhỏ lửa cho đến khi các nguyên liệu mềm nhũn.
Bước quan trọng nhất là xay nhuyễn hỗn hợp. Sử dụng máy xay sinh tố hoặc máy xay cầm tay để tạo ra độ sánh mịn. Sau đó, bạn đổ lại vào nồi, thêm kem tươi và nêm nếm gia vị (muối, tiêu, đường phật đầu). Món soup này khi nấu xong nên rắc thêm một chút ngò parsley hoặc phô mai Parmesan để tăng hương vị. Vị béo, ngọt thanh và ấm nóng của soup gà nấm kem sẽ làm tan chảy mọi cảm giác lạnh lẽo.
Soup bí đỏ thịt cua
Bí đỏ là thực phẩm cực kỳ tốt cho sức khỏe vào mùa thu đông, chứa nhiều beta-carotene và vitamin A. Soup bí đỏ kết hợp với thịt cua tạo nên một món ăn thanh ngọt, bổ dưỡng và có màu sắc bắt mắt.
Cách làm món này khá đơn giản. Bí đỏ gọt vỏ, cắt khúc và hấp chín hoặc luộc mềm. Sau đó, bạn cũng xay nhuyễn bí đỏ với một ít nước luộc hoặc nước cốt dừa để tạo độ béo. Thịt cua hấp chín, gỡ lấy thịt. Hành tây, tỏi băm nhỏ xào thơm với dầu olive, sau đó cho bí đỏ đã xay vào. Nêm nếm với muối, đường, và một chút sữa đặc nếu muốn ngọt béo hơn.
Khi múc ra bát, bạn cho thịt cua lên trên cùng một ít tiêu xay và dầu olive. Món soup này có vị ngọt tự nhiên từ bí đỏ, vị đậm đà từ cua và mùi thơm nồng của hành tây. Đây là lựa chọn tuyệt vời cho bữa tối ngày trời mát, giúp hệ tiêu hóa hoạt động nhẹ nhàng.
Canh khoai tây sườn non hầm

Có thể bạn quan tâm: Đánh Giá Chi Tiết: Top 5 Loại Mì Gói Hàn Quốc Nên Mua Nhất Hiện Nay
Nói về các món hầm, canh khoai tây sườn non hầm là经典 (kinh điển) trong ẩm thực gia đình Việt Nam vào những ngày nhiệt độ giảm. Khoai tây chứa nhiều tinh bột, khi ninh lâu sẽ tạo ra độ sánh tự nhiên, rất phù hợp với không khí se lạnh.
Sườn non sau khi chặt miếng vừa ăn sẽ được chần qua nước sôi để loại bỏ tạp chất, sau đó ướp với gia vị (muối, đường, hạt nêm, hành tím bằm) khoảng 15 phút. Khoai tây gọt vỏ, cắt miếng vuông to. Cà rốt cắt khúc chéo. Hành tây cắt múi cau.
Bắc nồi lên bếp, phi thơm hành tím, cho sườn vào xào săn lại. Sau đó đổ ngập nước, ninh sườn cho mềm (khoảng 30-40 phút). Tiếp theo, bạn cho khoai tây và cà rốt vào hầm cùng. Khoai tây chín mềm nhưng vẫn giữ được hình dạng là vừa. Nêm nếm lại gia vị cho vừa miệng, rắc hành ngò và tiêu lên trên. Món canh này ăn kèm với cơm nóng và một chén nước mắm ớt cay thì không gì bằng.
Soup đậu lăng đỏ (Lentil Soup)
Đối với những bữa ăn thanh đạm nhưng vẫn ấm bụng, soup đậu lăng đỏ là lựa chọn số một. Đậu lăng đỏ giàu chất xơ, protein thực vật và sắt, rất tốt cho máu và hệ miễn dịch.
Để nấu món này, đậu lăng đỏ cần được rửa sạch và ngâm nước khoảng 1-2 tiếng để đậu nhanh mềm. Cà rốt, cần tây, hành tây cắt hạt lựu. Bạn xào sơ các loại rau củ này với dầu olive cho đến khi mềm. Sau đó, cho đậu lăng vào xào cùng một lúc để đậu thấm dầu. Đổ nước dùng rau củ hoặc nước lọc vào, ninh nhỏ lửa cho đến khi đậu nhừ hoàn toàn (khoảng 30 phút).
Một mẹo nhỏ để món soup đậu lăng đỏ béo hơn và có texture mịn là dùng máy xay xay nhuyễn một phần soup. Sau đó, nêm nếm với muối, tiêu, và một chút nước cốt chanh để tăng vị chua nhẹ. Soup đậu lăng đỏ ăn nóng với bánh mì nướng là bữa trưa lý tưởng cho ngày trời mát.
Các món hầm, kho đậm đà giữ ấm cơ thể
Ngoài soup, các món hầm, kho thịt hay xương với thời gian nấu lâu là cách tốt nhất để chiết xuất hết dinh chất từ thực phẩm. Những món ăn này thường có nước sốt sánh đặc, đậm đà, rất phù hợp để ăn cùng cơm trắng hoặc bún.
Thịt kho tàu (Thịt kho trứng)
Thịt kho tàu là món ăn không thể thiếu trong mâm cơm người Việt mỗi khi mùa lạnh về. Vị béo ngậy của thịt ba chỉ, vị mằn mặn của nước mắm, cộng với trứng cút bùi bùi tạo nên một món ăn “cực phẩm” cho ngày rét.
Cách làm thịt kho tàu ngon cần lưu ý khâu chọn thịt. Thịt ba chỉ nên có nạc xen mỡ, da dày. Thịt cắt miếng vuông vừa ăn, ướp với đường, nước mắm, hành tím bằm, tiêu và một ít nước màu (nước hàng) để tạo màu đẹp. Ướp ít nhất 30 phút cho thịt thấm gia vị.
Khi kho, bạn nên dùng nồi đất hoặc nồi gang để nhiệt độ giữ đều. Cho thịt vào nồi, thêm nước ngập thịt, đun sôi rồi vặn nhỏ lửa. Khi thịt gần mềm, cho trứng cút luộc đã bóc vỏ vào kho cùng. Món thịt kho tàu đạt chuẩn là khi thịt mềm rục, nước kho sánh lại, có màu nâu caramel óng ả. Vị ngọt của đường, mặn của mắm, béo của thịt và trứng hòa quyện, ăn với cơm nóng trong ngày trời se lạnh thì “tuyệt cú mèo”.
Bò hầm nấm và khoai tây
Bò hầm là món ăn bổ dưỡng, cung cấp nhiều năng lượng cho những ngày làm việc vất vả khi thời tiết trở lạnh. Thịt bò chứa nhiều đạm và sắt, giúp máu lưu thông tốt, làm ấm cơ thể.
Thịt bò (nên chọn phần nạm hoặc gân bò để hầm cho mềm) rửa sạch, cắt miếng vuông, chần qua nước sôi để loại bỏ mùi hôi. Ướp thịt với gia vị (tiêu, đường, muối, tương ớt, hành tím) khoảng 1 tiếng. Khoai tây, cà rốt, nấm hương rửa sạch, cắt miếng vừa.
Phi thơm hành tỏi, cho thịt bò vào xào săn. Sau đó đổ nước dùng (hoặc nước lọc) vào, ninh nhỏ lửa. Khi thịt bò gần mềm, cho khoai tây, cà rốt, nấm vào hầm cùng. Đun đến khi các nguyên liệu chín mềm, nước dùng sánh lại là được. Món bò hầm nấm khoai tây có vị ngọt tự nhiên, thịt bò mềm nhừ, thấm đẫm gia vị. Đây là câu trả lời lý tưởng cho thắc mắc trời mát nên nấu món gì để thiết đãi gia đình.

Có thể bạn quan tâm: Cách Làm Bánh Canh Không Cần Khuôn Thơm Ngon, Dai Giòn Sần Sật Tại Nhà
Cá hồi kho tộ
Cá hồi chứa nhiều omega-3 rất tốt cho tim mạch và làn da. Trong ngày trời mát, một nồi cá hồi kho tộ với vị cay cay, mặn mặn của nước kho sẽ khiến bữa cơm gia đình ấm cúng hơn.
Cá hồi cắt khúc, rửa sơ với nước muối, để ráo. Ướp cá với ít muối, đường, nghệ (hoặc bột ớt) và nước mắm. Hành tím, tỏi băm nhỏ. Bắc nồi đất lên bếp, phi thơm hành tỏi với dầu ăn. Xếp cá vào nồi, đổ phần nước ướp cá và thêm nước lọc sao cho ngập khoảng 2/3 miếng cá. Thêm vài lát ớt tươi nếu thích cay. Kho nhỏ lửa cho đến khi nước cạn gần hết, sánh lại. Món cá hồi kho tộ khi chín thịt cá vẫn giữ được độ béo, thấm đẫm gia vị, ăn rất đưa cơm.
Món xào và rán ấm nóng cho bữa cơm nhanh
Những ngày trời mát, bạn không muốn nấu những món phức tạp? Các món xào và rán chính là “cứu tinh”. Chúng chế biến nhanh, giữ được độ giọn rau củ và độ ấm nóng khi thưởng thức.
Cải thìa xào thịt bò
Cải thìa (cải thảo) xào thịt bò là món ăn thanh đạm nhưng vẫn đủ dinh dưỡng. Vị giòn ngọt của rau cải kết hợp với vị mềm ngọt của thịt bò tạo nên món xào hấp dẫn.
Thịt bò thái mỏng, ướp với dầu hào, đường, bột bắp và một ít dầu olive để thịt mềm. Rau cải thìa rửa sạch, để ráo. Bắt chảo lên bếp, phi thơm tỏi băm, cho thịt bò vào xào nhanh tay trên lửa lớn, khi thịt vừa chín tới thì trút ra đĩa. Dùng chảo đó, thêm ít dầu, cho rau cải vào xào, nêm muối. Khi rau chín tái (vẫn giữ được màu xanh đậm và độ giòn), đổ thịt bò vào xào cùng, lắc đều và tắt bếp.
Món này nên ăn ngay khi còn nóng để cảm nhận được độ giòn của rau và vị ngọt của thịt.
Đậu hũ non sốt thịt băm
Đậu hũ non là thực phẩm mềm mịn, dễ ăn và rất tốt cho sức khỏe. Món đậu hũ non sốt thịt băm với vị cay cay, mặn mặn của tương ớt và nước sốt đậm đà là lựa chọn tuyệt vời cho ngày se lạnh.
Đậu hũ non cắt miếng vuông, chần qua nước sôi có muối để đậu chắc hơn và loại bỏ mùi đậu. Thịt heo băm ướp với gia vị (muối, đường, nước mắm, hành tím). Cà chua cắt hạt lựu, nấm mèo ngâm mềm thái sợi.
Phi thơm hành tỏi, cho thịt băm vào xào chín. Thêm cà chua và nấm mèo vào xào cùng. Nêm nước tương, tương ớt, đường, nước lọc. Khi nước sốt sôi, cho đậu hũ vào, lắc nhẹ để đậu thấm sốt. Đun nhỏ lửa khoảng 5 phút cho đậu thấm gia vị, rắc hành lá và tiêu lên trên.
Khoai tây chiên giòn (với biến tấu mới)
Khoai tây chiên là món ăn vặt yêu thích của mọi lứa tuổi. Trong ngày trời mát, một đĩa khoai tây chiên nóng hổi, giòn rụm chấm với tương ớt hoặc mayonnaise sẽ làm ấm không khí.
Để món khoai tây chiên ngon hơn, bạn nên chọn khoai tây ruột vàng, ít nước. Khoai gọt vỏ, cắt miếng dài vừa, ngâm trong nước muối loãng khoảng 15 phút để loại bỏ bớt tinh bột và không bị thâm. Sau đó, vớt ra để thật ráo nước.
Khi chiên, dầu ăn phải đủ nhiều và thật sôi. Chiên lần 1 (phần lửa vừa) cho khoai chín mềm, vớt ra để ráo dầu. Sau đó tăng nhiệt độ dầu lên cao, chiên lần 2 (phần lửa lớn) cho khoai vàng giòn. Khi vớt ra, rắc ngay một lớp muối hoặc phô mai bơ để tăng hương vị. Ăn khoai tây chiên khi còn nóng là ngon nhất.

Có thể bạn quan tâm: Top 10 Địa Chỉ Bán Bột Bánh In Dẻo Chất Lượng, Uy Tín Nhất Hiện Nay
Các món cháo,粥 (cháo) dinh dưỡng cho ngày se lạnh
Khi trời mát, dạ dày thường nhạy cảm hơn. Một bát cháo nóng, mềm mịn không chỉ dễ tiêu hóa mà còn cung cấp nhiều dưỡng chất và nước ấm cho cơ thể. Cháo là món ăn lý tưởng cho bữa sáng, bữa tối hoặc cho người đang cảm sốt.
Cháo thịt bò bằm rau củ
Thịt bò giàu chất sắt, rau củ chứa vitamin, kết hợp với gạo nếp (hoặc gạo tẻ) tạo nên món cháo bổ dưỡng, giúp tăng cường sức đề kháng.
Gạo vo sạch, rang sơ qua cho thơm rồi đổ nước ninh nhừ thành cháo. Thịt bò bằm nhuyễn ướp với hành tím, muối, đường và dầu mè. Rau củ (cà rốt, cải thìa, nấm) cắt nhỏ.
Khi cháo sôi, cho thịt bò vào khuấy đều để thịt chín mềm. Tiếp theo cho rau củ vào, đun thêm 5-10 phút cho rau chín. Nêm nếm gia vị cho vừa ăn, rắc hành ngò và tiêu lên trên. Món cháo này có vị ngọt tự nhiên, mùi thơm của thịt và rau, rất ấm bụng.
Cháo gà nấm hương
Cháo gà là món ăn kinh điển khi cơ thể cần sự ấm áp. Thịt gà chứa nhiều đạm, nấm hương cung cấp chất chống oxy hóa.
Gà luộc lấy thịt xé sợi, xương ninh lấy nước dùng. Gạo vo sạch, cho vào nồi nước dùng ninh cho đến khi gạo nở bung, tạo thành cháo. Nấm hương ngâm mềm, cắt nhỏ. Hành lá, rau răm thái nhỏ.
Khi cháo chín, cho thịt gà và nấm hương vào, đun sôi lại. Nêm muối, đường, hạt nêm. Múc cháo ra bát, rắc hành ngò và tiêu. Cháo gà nấm hương thơm ngon, ấm nóng, rất phù hợp cho bữa tối ngày se lạnh.
Cháo trứng đậu xanh
Đậu xanh có tính mát, giải độc, nhưng khi nấu chín kỹ và kết hợp với trứng thì lại rất phù hợp cho ngày trời mát, giúp cân bằng dinh dưỡng.
Đậu xanh vo sạch, ngâm nước 2-3 tiếng cho mềm. Gạo tẻ vo sạch. Cho cả hai vào nồi ninh nhừ. Khi đậu và gạo nhuyễn, dùng thìa dầm nhuyễn hoặc xay sơ để cháo mịn. Trứng gà đánh tan.
Khi cháo sôi lăn tăn, từ từ đổ trứng vào khuấy đều để tạo vân trứng đẹp. Nêm muối, đường, bột canh. Múc ra bát, rắc hành lá. Cháo có vị bùi của đậu xanh, béo của trứng, ăn rất ngon miệng.
Kết luận
Khi trời mát, việc chọn lựa món ăn không chỉ dựa vào sở thích mà còn phải cân nhắc đến việc giữ ấm và bổ sung năng lượng cho cơ thể. Từ những món soup béo ngậy, các món hầm đậm đà cho đến món xào giòn rụm hay cháo dinh dưỡng, mỗi loại đều có những đặc trưng riêng phù hợp với không khí se lạnh.
Qua bài viết này, hy vọng bạn đã có được câu trả lời thỏa đáng cho thắc mắc “trời mát nên nấu món gì”. Đừng ngần ngại thử nghiệm những công thức mới, kết hợp các loại gia vị ấm như gừng, quế, hồi để món ăn thêm phần hấp dẫn. Hãy vào bếp và trổ tài nấu nướng để mang lại sự ấm áp cho tổ ấm của bạn. Chúc các bạn có những bữa cơm gia đình đầm ấm và ngon miệng bên những người thân yêu. Để cập nhật thêm nhiều kiến thức ẩm thực và mẹo vặt gia đình hay ho, bạn có thể truy cập bundaumamtomtienhai.vn.
